نوع مقاله : مقالات پژوهشی
نویسندگان
1 مدرس سطوح حوزه علمیه، طلبه سطح چهار رشته تخصصی کلام مقارن مدرسه علمیه عالی نواب
2 دانشیار گروه حکمت و فلسفه اسلامی دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه فردوسی مشهد
3 استادیار گروه فلسفه و کلام جامعه المصطفی العالمیه شعبه خراسان
چکیده
کلیدواژهها
عنوان مقاله [English]
نویسندگان [English]
حدیث «مثل اهلبیتی کمثل سفینه نوح؛ من رکبها نجا و من تخلف عنها غرق» مشهور به «حدیث سفینه» از احادیث مورد اتفاق مذاهب کلامی اسلامی است. این حدیث، اهلبیت پیامبر اکرم(ص) را به کشتی نوح تشبیه میکند و بر انحصار راه رستگاری در پیروی از ایشان تأکید دارد؛ به گونهای که عدم اعتنا به آنان مشابه نادیدهانگاشتن کشتی نوح منجر به گمراهی و هلاکت میشود. عالمان زیدیه، همگام با سایر مذاهب شیعی این حدیث را در منابع خویش نقل کرده، به اعتبار سندی آن اذعان داشته و بر لزوم تبعیت از اهلبیت(ع) به مثابه راهبران امت تأکید ورزیدهاند. این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی و با استناد به منابع دست اول، به بررسی اعتبار حدیث و دلالتهای آن از منظر عالمان زیدیه میپردازد. کاوش در کتب زیدیه نشان میدهد که این مذهب، برخلاف امامیه با اعتماد به احادیث سایر محدثان مشروط به سازگاری با قرآن و عقل، ضمن دیدگاهی منحصر به فرد مبنی بر انحصار اهلبیت در ذریه پیامبر(ص)، بر دلالتهایی کلیدی همچون وجوب محبت و تبعیت از اهلبیت(ع)، انحصار هدایت و نجات در پیروی از ایشان، و لزوم حضور امام در هر زمان تأکید ویژهای دارند. این تحقیق از آن روی ضرورت دارد که با بررسی حدیث سفینه از منظر عالمان زیدیه، ضمن تعمیق فهم آموزههای مشترک اسلامی و تقویت وحدت مذهبی، ابعاد کمتر دیده شده از جایگاه اهلبیت(ع) در نگاه زیدیه را روشن ساخته و الگویی برای پژوهشهای تطبیقی و گفتوگوی سازنده بین مذاهب ارائه میدهد.
کلیدواژهها [English]
)