https://ntt.journals.hozehkh.com/ New Theological Teachings en daily 1 Mon, 19 Jan 2026 00:00:00 +0330 Mon, 19 Jan 2026 00:00:00 +0330 https://ntt.journals.hozehkh.com/article_836.html The place of اعتبار (constructed normativity) in value judgments is one of the central issues in metaethics. The relationship between constructed value judgments in various theories and moral realism holds significant importance. This article aims to reinterpret the role of اعتبار in value judgments. Understanding the structure of values requires attention to at least four dimensions: (1) the system of human goals, (2) the traits and characteristics of the agent, (3) the realities that shape the context of action, and (4) the features of the action itself. We begin by describing four major perspectives: contractarianism, constructivism, Allameh Tabataba’i’s theory of اعتبار (iʿtibārīyāt), and Allameh Misbah’s account of اعتبار. Using a descriptive–analytical method, we identify at least five types of اعتبار in value judgments that serve as structural principles. All of these structural principles, along with the five stages of اعتبار‐making, can be examined, accepted, critiqued, or rejected within a realist framework of values. The five types of اعتبار are: (1) اعتبار related to the composition of real causes; (2) اعتبار of causality and effective connection; (3) اعتبار of relationality; (4) اعتبار of unifying symbols; and (5) composite and comprehensive اعتبار. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_839.html مهارت فنی حکیم آقاعلی مدرس در توحیدنگاری در دو اثر پراثر «بدایع‌الحکم» و «رسالة فی‌التوحید» نمایان است. در منظر او تبیین توحید نظری و عملی از دشوارترین مسائل الهیات است. از این رو تلاش دارد توحیدباوری را بر شناخت مبنامحور استوار سازد و در بیان اصول منتهی به توحید و تبیین موجه مراتب توحید به بیان مستدل و مستحکم بپردازد. بیان اصول هستیشناخت و طی مراتب وحدت، از وحدت عامی به خاصی و سپس به اخصی، نمایانگر تمهید مراتبی است که وی برای سلوک به توحید شخصی وجود ضروری دانسته است. همچنین نگارش روشمند او بیانگر تداوم خط سیر ممتد ادبیات فلسفی و پویایی خردورزی در آن عصر است. واکاوی موضوعی و محتوایی این دو اثر و مشاهدۀ مواضع مستحکم حکیم در مسئلۀ توحید، دقت و قوت خردورزی متعالی را، پیرامون محوری‌ترین باور ایمانی نمایان ساخته و بهره‌های نظری توحیدگرایی را در تبیین صائب متون دینی به ارمغان خواهد آورد. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_840.html s s s s x x n n j k k n b c c x x ds s sw dx c c k k l l ; k kj j jj j jj j j h h g g ss aa q q q q q q w w w w w we e r r t t y o i u y t o op k j ghg b v c x x h f f f f f f f f f f f f m mm m m m mm m m m m m m m m mm m mmm m m mm l ll ll l l ll l l ll l pp p p pp p pp p p p pp pp p pi i ii i i iu u uu u u u u uu y y yy y yy y y y yy y dd d d dd d https://ntt.journals.hozehkh.com/article_841.html https://ntt.journals.hozehkh.com/article_843.html نظریه «تاریخ‌مندی قرآن» به عنوان یکی از مهم‌ترین رویکردهای هرمنوتیکی معاصر، بر این باور است که بسیاری از احکام تشریعی قرآن مانند مسائل مرتبط با خانواده و حقوق زنان، نه قوانین ابدی بلکه راهبردهایی بافت‌مند و متناسب با شرایط اجتماعی عصر نزول هستند. این دیدگاه اعتبار دائمی احکام را زیر سؤال برده و بر لزوم توجه به «روح» عدالت‌محور شریعت به‌جای «صورت» تاریخی آن‌ها تأکید دارد. پژوهش حاضر با رویکردی توصیفی ـ تحلیلی و انتقادی، سه حوزه: ۱) احکام متمایز حقوقی (ارث، دیه، شهادت)، ۲) جواز تعدد زوجات، و ۳) قوامیت مرد و نشوز زن را بررسی می‌کند. طرفداران تاریخ‌مندی، این احکام را پاسخی تدریجی به جامعه جاهلی دانسته و معتقدند با تحول شرایط اجتماعی، موضوعیت خود را از دست داده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد رویکرد تاریخ‌گرا، با دشواری‌های روش‌شناختی و تفسیری مواجه است: اولاً شواهد کافی درون‌متنی ندارد و پیش‌فرض‌های مدرن را بر قرآن تحمیل می‌کند؛ ثانیاً منطق سیستمی حاکم بر حقوق اسلامی و اصل عدالت توزیعی را نادیده می‌گیرد؛ ثالثاً حکمت‌های پایدار جامعه‌شناختی و روان‌شناختی این احکام را به عوامل تاریخی تقلیل می‌دهد. در نهایت، این پژوهش نتیجه می‌گیرد که احکام مذکور مبتنی بر نظامی منسجم برای حفظ توازن و کارآمدی خانواده هستند و ادعای تاریخ‌مندی آن‌ها از اتقان علمی کافی برخوردار نیست. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_838.html One of the fundamental concepts in modern atheism is the hypothesis of coincidence in the origin of the world. This hypothesis has been the subject of diverse views in the fields of physics and biology. The most important versions of this hypothesis include Darwin's "evolution of species", Mendel's "principle of heredity", Dawkins' "gene mutation" and Heisenberg's "uncertainty principle". In the biological version, coincidence is interpreted as the negation of the ultimate cause, and in its physical version, it is interpreted as the negation of the active cause of the world. Since this theory has created important challenges in the epistemological and ontological fields, the present study attempts to evaluate and analyze it using a critical-analytical method based on library tools. In the epistemological dimension, challenges related to the recognition, justification and possibility of logical explanation of random events are examined. Also, from an ontological perspective, the role of coincidence in explaining existence, giving consistency to the order of the world, and its relationship with causality is explained. The research findings show that the coincidence hypothesis lacks the necessary competence in proving or disproving the active and final cause from an epistemological and ontological perspective, and it also faces many challenges in explaining the principle of causality. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_837.html حدیث «مثل اهل‌بیتی کمثل سفینه نوح؛ من رکبها نجا و من تخلف عنها غرق» مشهور به «حدیث سفینه» از احادیث مورد اتفاق مذاهب کلامی اسلامی است. این حدیث، اهل‌بیت پیامبر اکرم(ص) را به کشتی نوح تشبیه می‌کند و بر انحصار راه رستگاری در پیروی از ایشان تأکید دارد؛ به گونه‌ای که عدم اعتنا به آنان مشابه نادیده‌انگاشتن کشتی نوح منجر به گمراهی و هلاکت می‌شود. عالمان زیدیه، همگام با سایر مذاهب شیعی این حدیث را در منابع خویش نقل کرده، به اعتبار سندی آن اذعان داشته و بر لزوم تبعیت از اهل‌بیت(ع) به مثابه راهبران امت تأکید ورزیده‌اند. این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی و با استناد به منابع دست اول، به بررسی اعتبار حدیث و دلالت‌های آن از منظر عالمان زیدیه می‌پردازد. کاوش در کتب زیدیه نشان می‌دهد که این مذهب، برخلاف امامیه با اعتماد به احادیث سایر محدثان مشروط به سازگاری با قرآن و عقل، ضمن دیدگاهی منحصر به فرد مبنی بر انحصار اهل‌بیت در ذریه پیامبر(ص)، بر دلالت‌هایی کلیدی همچون وجوب محبت و تبعیت از اهل‌بیت(ع)، انحصار هدایت و نجات در پیروی از ایشان، و لزوم حضور امام در هر زمان تأکید ویژه‌ای دارند. این تحقیق از آن روی ضرورت دارد که با بررسی حدیث سفینه از منظر عالمان زیدیه، ضمن تعمیق فهم آموزه‌های مشترک اسلامی و تقویت وحدت مذهبی، ابعاد کمتر دیده شده از جایگاه اهل‌بیت(ع) در نگاه زیدیه را روشن ساخته و الگویی برای پژوهش‌های تطبیقی و گفت‌وگوی سازنده بین مذاهب ارائه می‌دهد. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_842.html With the advent of modernity, the rejection of traditional religiosity as a rational and liberating choice (the common perception of irreligion) has become widespread. The present study, entitled *“Re-recognizing Religion in the Modern Age and Critiquing the Common Perception of Irreligion”*, was conducted using an analytical-descriptive method with an approach rooted in philosophy of religion and contemporary theology. This article argues that “pure irreligion” is an illusory concept, since human beings are inherently creatures in need of meaning, hope, values, and connection with a reality beyond themselves. Accordingly, based on the Qur’anic classification of religion into three categories (true religion, the religion of tyrants, and the religion of slaves), modern ideologies (such as humanism, secularism, and liberalism) were analyzed as “alternative religions.” The findings revealed that these ideologies function either as the religion of tyrants (teleology centered on humanity) or the religion of slaves (teleology centered on pleasure), and are the source of ontological and epistemological crises in the contemporary era. Finally, a reformative revivalist model is proposed as a solution to distinguish the religion of human nature (fitrah) and to negate servitude to false religions. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_844.html با ظهور مدرنیته، بحران‌های محیط‌زیستی محصول تصرفات انسان در عرصه طبیعت، به اوج خود رسیده‌اند. شماری از اندیشمندان، نگرش انسان معاصر به جهان هستی را یکی از عوامل بنیادین این بحران‌ها دانسته‌اند.گروهی با انتساب این نگرش مخرب به آموزه‌های دینی، به‌ویژه ادیان توحیدی و اسلام، مبانی دینی را عامل شکل‌گیری بحرانهای زیست محیطی می دانند. این در حالی است که نگرش سیستمی به هستی ـ که از لوازم بنیادین و پیامدهای راهبردی اعتقاد به آموزه «نظام احسن» دین اسلام است ـ ظرفیت آن را دارد که با اصلاح و بازسازی نگاه انسان به عالم، در حل بحران‌های زیست‌محیطی مورد توجه قرارگیرد. این پژوهش با اتخاذ روش توصیفی ـ تحلیلی، به واکاوی نگرش سیستمی به هستی به‌مثابه یکی از امتدادات اعتقاد به نظام احسن پرداخته و تلاش کرده است تأثیر این نگرش را نه‌تنها در حل و مهار بحران‌های محیط‌زیستی، بلکه در رفع اتهامات بر اسلام با تأکید بر آراء قرآنی و فلسفی علامه طباطبایی ارزیابی نماید. بر مبنای یافته‌های این تحقیق و مطابق دیدگاه‌های قرآنی و حکمی علامه طباطبایی، عالم هستی با تمامی مراتب و موجوداتش همانند سیستمی هماهنگ و پویا عمل می‌کند که اجزای آن در تعامل و هم‌سویی کامل، هدف مشخصی را دنبال می‌نمایند. نگرش به عالم در این چهارچوب، نتایج ارزشمندی در نحوه تعامل انسان با محیط‌زیست به همراه دارد؛ نتایجی که می‌توانند نقشی مؤثر در پیشگیری، کاهش و رفع بحران‌های زیست‌محیطی ایفا کنند. افزون بر این، چنین نگرشی پاسخی منطقی و مستدل به اتهامات بی‌پایه‌ای است که آموزه‌های اسلامی را منشأ آسیب‌های زیست‌محیطی تلقی می‌کنند. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_846.html abstract Extreme transmigrationism in the field of monotheism is a serious challenge to the development of a new Islamic civilization. This idea has presented a specific reading of monotheism that has led to limitations in understanding the principle of monotheism. This approach is in contrast to the idea of ijtihad, which has attempted to create a new Islamic civilization based on Shiite rationality in a way that prevents the formation of a balanced and scientific understanding of monotheism among the Islamic community.Now the main question of the research is how does the idea of extreme transferism among extremist Salafis lead to a ossification in the understanding of monotheism and a challenge to the creation of a new Islamic civilization? The findings of this research indicate that neo-Salafists are destroying the doctrinal findings of their predecessors and intend to somehow make the political system of early Islam dominate the modern society.The result of this belief has brought new Islamic civilization with challenges such as seeing Muslim societies as ignorant, ruling on Muslims as infidels and apostates, opposing Islamic sciences, and ultimately disrupting the management of society's affairs. A correct understanding of monotheism under the auspices of rationality can have a significant impact on advancing the goals of ijtihadist thought in the field of civilization creation. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_845.html Emerging religious and spiritual movements, based on neo-atheistic and neo-polytheistic beliefs, are committed to removing God from influencing and ruling over all existence and eliminating Abrahamic religions from human life in the modern era. To achieve their goals, these movements utilize ancient and religious teachings and traditions, philosophical and mystical schools, and scientific achievements with software and hardware methods, and have various components such as distorted fusion, secular spirituality, millennialism, person-centeredness, individualism, superstition, reincarnation, and exploitation of women and youth. Western researchers in the field of religions and spirituality consider the approaches of these movements to be utilitarian, deceptive, and hedonistic, and believe that they are exploiting the void of true faith and spirituality in the modern era that has confused people and made their lives meaningless to achieve personal goals. However, a group of Islamic scholars, using philosophical foundations and words based on verses of the Quran about the lack of divine helplessness, have criticized and examined their claims and expressed positive and negative strategies to counter them. In this fundamental research, using documentary data method, we seek to examine the most important components of this movement. We are movements in the contemporary and future eras https://ntt.journals.hozehkh.com/article_868.html The present study, aiming at the theological explanation of the necessity of the continuous existence of the Divine Proof (Hujjah), has conducted a semantic analysis of the term "Hujjah" in the Holy Quran and Nahj al-Balagha. Using the descriptive-analytical method and employing semantic strategies, the conceptual network of this term, including its core concepts of "reason/proof," "completion of proof (itmam al-hujjah)," and "divine personage," was examined. The findings revealed that the semantic network of "Hujjah" in the Quran focuses more on argumentative and persuasive aspects, while Nahj al-Balagha emphasizes the existential and guidance-oriented aspect of the Divine Proof (the Prophet and the Imam). This semantic analysis provides solid narrative (naqli) and rational ('aqli) foundations for the theological theory of the "Necessity of the Existence of the Divine Proof." Furthermore, based on these foundations, both classical and contemporary theological doubts (such as Ibn Taymiyyah's claim regarding the uselessness of the Hidden Imam) are critiqued, and the necessity of the cosmic (takwini) functions of the Imam of the Age (aj) as the channel of divine grace and the guarantor of the world's continuity are explained. The research results reveal the link between the linguistic function and the doctrinal foundations of Imamate. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_869.html چکیده (Abstract):This research, focusing on the perspectives of ʿAllāmah Ṭabāṭabāʾī in al-Mīzān and Rashīd Riḍā in al-Manār, examines the central role of "death contemplation" in shaping the paradigm of "the virtuous life" (al-Ḥayāt al-Ṭayyibah). The core question of this inquiry is how differing conceptions of death delineate distinct models of the ideal religious life. The study employs a comparative-conceptual analysis method, proceeding through a systematic extraction of data from the aforementioned exegetical texts. The findings reveal that within ʿAllāmah Ṭabāṭabāʾī's intellectual framework, death contemplation serves an ontological-cognitive function; death acts as an "existential taste" (dhawq wujūdī) and a "bridge for transcendence," actualizing the virtuous life at the individual level as "the assured soul" (al-nafs al-muṭmaʾinnah) and "proximity to God." In contrast, Rashīd Riḍā attributes an ethical-social function to death contemplation; the remembrance of death acts as "a restraint against caprice" and "an impetus for reform," manifesting the virtuous life in the form of "ethical living" and a just "social order." Ultimately, this research argues that this contrast reflects not a contradiction, but rather two complementary dimensions within Islamic thought: "inward spiritual journey" (sulūk) and "outward social responsibility." Reviving this dialogue can lead to a more dynamic rereading of the "virtuous life" paradigm in addressing the spiritual and social challenges of the contemporary world. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_870.html This research has examined the sources of moral knowledge in the perspectives of Sheikh Tusi and Qadi Abdul Jabbar using a comparative-analytical method. The main goal was to analyze their similarities and differences in explaining the sources of moral knowledge (reason, revelation, sense), the concept of rational goodness and ugliness, and the relationship of reason to tradition. The results of the research show that both thinkers agree on the broad principles of moral rationalism; that is, they consider reason to be an independent source for understanding moral values, believe in the objectivity and innateness of goodness and ugliness, and consider revelation to be complementary and clarifying to reason. The focus of the disagreement is on the limits and authority of this reason. Qadi Abdul Jabbar, with an institutional and autonomous approach, introduces reason as the final and direct arbiter of authenticity, which even makes the validity of tradition dependent on its confirmation. In contrast, Sheikh Tusi, within the framework of the Imamiyyah school, places reason within an interconnected system consisting of reason, tradition, and the doctrine of infallibility. In this model of guided rationalism, reason, while maintaining its fundamental position, receives ultimate guidance through the infallible interpretation of revelation. This comparative study reveals two distinct but rich models of religious rationality that can be helpful in interreligious dialogue as well as in understanding contemporary moral philosophy. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_871.html AbstractThe fine-tuning argument is one of the most influential formulations in contemporary philosophy of religion, emphasizing the precise coordination of the fundamental constants and laws of nature required for the possibility of life. Employing an analytical–descriptive approach, this study examines the argument across four levels: scientific, philosophical, theological, and critical analysis. The scientific analysis demonstrates that even minor variations in key cosmic parameters would undermine the formation of life-permitting structures, thereby raising a “why-question” that extends beyond the explanatory scope of empirical science. The philosophical analysis, drawing on the principle of sufficient reason and Bayesian reasoning, argues that the hypothesis of divine design provides a superior explanatory and probabilistic account when compared with chance-based explanations or multiverse hypotheses. The theological analysis highlights the role of the fine-tuning argument in strengthening religious faith and offering rational support for belief in a wise creator, rather than functioning as a deductive proof of God’s existence. The critical analysis addresses objections that characterize the argument as involving probabilistic or conceptual fallacies; nevertheless, precise physical data, cosmological simulations, and Bayesian frameworks lend substantial epistemic support to the argument. Accordingly, the fine-tuning argument remains a legitimate and fruitful framework for relating scientific findings to philosophical and theological inquiry, although it requires further methodological clarification and explicit articulation of its probabilistic presuppositions. https://ntt.journals.hozehkh.com/article_872.html نقش وحی در ساختار قدرت و نسبت آن با حکمرانی دینی از مهم‌ترین مسائلی است که از دیرباز مورد توجه اندیشمندان و متفکران علوم دینی بوده است ودر دهه‌های اخیر در دانش‌های فلسفه سیاسی، فقه سیاسی و کلام جدید رونق بیشتری یافته است. سروش از جمله نظریه‌پردازانی است که در این زمینه به تبیین دیدگاه‌های خود پرداخته است.نظریه دین و قدرت، در اسفند 1397 توسط وی در سی جلسه ارائه شد. سروش در این جلسات، به دنبال اثبات ناکارآمدی دین در ساحت حکمرانی است و معتقد است دین توان تحمل بار حکومت و حکمرانی‌های سیاسی را ندارد.سروش برای اثبات این مدعا، استدلال‌های متفاوتی را بیان کرده است. وی پس از اشاره به معصوم نبودن متولیان در حکومت دینی، به خلأ ساختار نظارتی مشخص با هدف پیشگیری از فسادهای کلان در حکمرانی می‌پردازد. او معتقد است در منابع دینی برای مهار قدرت تنها دو عامل عدالت و تقوا، ذکر شده است که این دو عامل صرفاً برای مهار قدرت در مقیاس‌های کوچک کفایت می‌کند.در پژوهش حاضر، پس از استماع کامل این سلسله جلسات، با رویکرد تحلیلی توصیفی در جستجوی انواع ابزارهایی است که دین برای ساختار نظارتی در حکمرانی مشخص کرده است. در منابع دینی از سه نوع نظارت سخن به میان آمده است که عبارت‌اند از: 1. نظارت الهی 2. نظارت درونی 3. نظارت بیرونی و همگانی. سروش در این نظریه، تنها به نوع دوم اشاره کرده است. افزون بر این، وی تقریر مناسبی از این نوع نظارت، در سلسله جلسات خود ارائه نکرده است https://ntt.journals.hozehkh.com/article_873.html Explaining the origin of political legitimacy, as a fundamental issue in political philosophy, is a fundamental criterion in the classification of government systems and the formulation of the nature of power. This research, adopting a descriptive-analytical approach, conducts a comparative analysis of legitimacy-building paradigms and focuses on the central contemporary challenge, namely the quality of the interaction between divine sovereignty and human will. In response to this issue, the present article formulates and defends the theory of “divine legitimacy-qualitative acceptability” as an autonomous analytical framework. This paradigm, which is based on the metaphysical principle of monotheism in legislative lordship, rejects any constitutive role for the general will in the field of legitimacy and defines it as something transcendent, ontological, and exclusively delegated through divine appointment. The main innovation of this theory is revealed in the area of ​​acceptability; Where, by undermining the quantitative logic and the majority principle, it also considers the condition for the actualization of government to be a quality-oriented matter. On this basis, the establishment of the rule of law is not dependent on public consent, but rather on the formation of a "hard core of elites"; a coherent, faithful minority with strategic insight who act as carriers and researchers of divine will. By clarifying the essential duality between the "principle of legitimacy" and the "condition for actualization", this research demonstrates how the qualitative logic has dominated the quantitative logic at all levels and reveals the essential distinction of this model from competing models, especially